Rruga Egnatia, një nga arteriet më të rëndësishme të Perandorisë Romake në Ballkan, kalonte përmes territorit të sotëm të qytetit të Elbasanit, duke e vendosur atë në një kryqëzim të rëndësishëm tregtar dhe strategjik. Kjo rrugë, e ndërtuar në shekullin II p.e.s., fillonte nga Dyrrahu (Durrësi i sotëm) dhe shtrihej deri në Bizant (Stambollin e sotëm), duke shërbyer si ura kryesore lidhëse mes Lindjes dhe Perëndimit të Perandorisë Romake.
Gjatë periudhës romake, në pikën ku rruga përshkonte luginën e Shkumbinit, u zhvillua një qendër e rëndësishme urbane me emrin Scampis – paraardhësja e Elbasanit të sotëm. Gërmimet arkeologjike kanë zbuluar fragmente të shtratit të rrugës me kalldrëm antik, si dhe gjurmë të infrastrukturës që dëshmojnë rolin e Elbasanit si stacion rrugor dhe ushtarak në këtë korridor perandorak.
Pas rënies së Perandorisë Romake, Rruga Egnatia vijoi të ketë rëndësi në kohët bizantine dhe osmane, duke ndihmuar në qarkullimin e mallrave, ideve dhe kulturave. Vetë ndërtimi i Kalasë së Elbasanit nga Sulltan Mehmeti II në shekullin XV ndjek këtë logjikë strategjike të vendndodhjes në afërsi të rrugës.
Sot, gjurmët e Rrugës Egnatia janë të dukshme në pjesë të ndryshme të qytetit, veçanërisht brenda Kalasë së Elbasanit, ku kalldrëmi origjinal i rrugës është ekspozuar për vizitorët, si dëshmi autentike e të kaluarës romake dhe mesjetare të qytetit.
