Banka e Shtetit Shqiptar në Durrës është një nga strukturat historike më të rëndësishme të sistemit financiar shqiptar, e lidhur me zhvillimin ekonomik dhe institucional të vendit gjatë gjysmës së shekullit XX. Godina ku funksiononte dega e Bankës së Shtetit është edhe sot një monument kulture me vlerë urbane dhe arkitekturore për qytetin e Durrësit.
Institucioni i Bankës së Shtetit Shqiptar u krijua zyrtarisht më 22 janar 1945 me miratimin e ligjit përkatës, pas përfundimit të Luftës së Dytë Botërore, si banka qendrore e republikës socialiste që merrej me emetimin e monedhës dhe politikën monetare të vendit. Gjatë periudhës 1946–1990, ajo mbështeti zhvillimin e ekonomisë socialiste me veprimtari që përfshinin emetimin e monedhës kombëtare (Leku), kreditimin e industrisë, bujqësisë dhe administrimin e pagesave shtetërore.
Në Durrës, selia e Bankës së Shtetit Shqiptar përfaqësonte një degë rajonale operative, e cila mbikëqyrte aktivitetet bankare dhe financiare në zonë, duke luajtur një rol kyç në funksionimin e sistemit ekonomik lokal dhe në mbështetjen e ndërmarrjeve dhe institucioneve publike.
Ndërtesa që shërbeu si seli e Bankës së Shtetit në Durrës përfundoi si strukturë e pavarur në vitin 1928, kur u ndërtua si seli e Bankës Kombëtare të Shqipërisë në qytet. Godina është projektuar nga arkitektë italianë dhe ndërtuar me mjeshtëri edhe nga teknikë vendas; themelet e saj janë vendosur mbi kullën juglindore të rrethojës bizantine të mbrojtjes së qytetit, të quajtur “Bastioni i Madh”.
Pas ndryshimeve të mëdha politike dhe ekonomike në vend në fillim të viteve ’90, sistemi bankar u reformua dhe **Banka e Shtetit Shqiptar u zëvendësua nga Banka e Shqipërisë më 22 prill 1992, e cila vazhdoi funksionet e bankës qendrore të vendit. Godina në Durrës iu kalua institucioneve tregtare bankare të reja, përfshirë Banka Kombëtare Tregtare (BKT), e cila përdori objektin si degë operative.
Godina e Bankës në Durrës është shpallur “Monument kulture i kategorisë së dytë”, duke njohur vlerat e saj historike, arkitekturore dhe identitare në peizazhin urban të qytetit. Kjo vlerë lidhet jo vetëm me rolin e saj në historinë ekonomike të Shqipërisë, por edhe me integrimin e saj në zonën historike të Durrësit, pranë objekteve të tjera me rëndësi arkeologjike dhe urbane.
Sot, ndërtesa përfaqëson një dëshmi të evoluimit të sistemit bankar shqiptar, nga periudha e ndërtesës së Bankës Kombëtare të Shqipërisë në vitet ’20 deri te transformimet institucionale të shekullit XX, duke ruajtur trashëgiminë e saj historike për brezat e ardhshëm.
