Monumenti i Mujo Ulqinakut është një memorial i rëndësishëm patriotik dhe historik në qytetin e Durrësit, kushtuar Mujo Ulqinakut (1896–1939), një ushtarak shqiptar që u shpall “Hero i Popullit” për trimërinë e tij gjatë përpjekjes së rezistencës kundër pushtimit fashist italian më 7 prill 1939 në portin e Durrësit.
Monumenti është një vepër skulpturore e realizuar nga “Skulptori i Popullit” Kristaq Rama, dhe ndodhet pranë mureve të Kalasë së Durrësit, në një zonë qendrore historike të qytetit.
Ky memorial përfaqëson një simbol të sakrificës dhe qëndresës së mëvetësishme të shqiptarëve kundër agresionit të jashtëm dhe kujton vendin ku Mujo Ulqinaku dhe bashkëluftëtarët e tij u përballën me forcat italiane, duke treguar trimëri të jashtëzakonshme edhe me mjetet e pakta të mbrojtjes që kishin në dispozicion.
Mujo Ulqinaku ishte një nënoficer i Marinës Mbretërore Shqiptare, i lindur në Ulqin (sot Mal i Zi) dhe i vendosur në Durrës, ku gjatë pushtimit italian u vendos në vijën e parë të betejës për të ndaluar avancimin e forcave pushtuese. Për veprën e tij, ai u nderua post mortem me titullin e lartë të shtetit “Hero i Popullit”, një prej nderimeve më të larta në historinë ushtarake dhe patriotike shqiptare.
Memoriali i tij sot është një nga vendet simbolike të kujtesës kolektive në Durrës dhe përdoret shpesh si vend për ceremoni përkujtimore, veçanërisht në përvjetorë të ngjarjeve historike si 7 prilli 1939, dita e përpjekjes së parë shqiptare për t’i qëndruar rezistencë pushtimit.
Memoriali i Mujo Ulqinakut jo vetëm që nderon heroizmin e një individi, por shënon edhe rezistencën e komunitetit dhe luftën e popullit shqiptar për liri, duke e bërë atë një pikë referimi të rëndësishme historike dhe turistike në qytetin bregdetar të Durrësit.
